THE-THAN.COM  
 
Web Counter
มะเขือพวง

ชื่อวิทยาศาสตร์        Solanum Torvum Swartz

ชื่อสามัญ                Common Asiatic Weed

วงศ์                      Solanaceae

ชื่ออื่นๆ                  มะเขือพวง (กลาง) มะแคว้งกุลา (เหนือ) หมากแข้ง (อีสาน) มะเขือละคร (โคราช) เขือน้อย เขือพวง ลูกแว้ง เขือเทศ (ใต้) และมะแว้งช้าง (สงขลา)

 

ลักษณะ :

มะเขือพวงเป็นไม้พุ่มขนาดเล็ก มีความสูงของต้น 1-3 เมตร มีอายุยาวนาน 3-4 ปี สามารถขึ้นและเจริญเติบโตได้ดี ตั้งแต่ระดับน้ำทะเลจนถึง ระดับสูงจากน้ำทะเลปานกลาง 1,600 เมตร เป็นพืชที่ชอบความร้อนชื้นสูง แต่ไม่ชอบให้น้ำขังแฉะ มะเขือพวงมีทั้งชนิดที่มีหนาม และไม่มีหนาม ( มีเมล็ดจำหน่ายในประเทศไทย ) มะเขือพวงจะออกดอกเป็นช่อๆ ดอกหนึ่งจะติดผลตั้งแต่ 2-3 ผล จนถึง 10 ผล ผลอ่อนจะมีลักษณะกลม สีเขียว มีเส้นผ่าศูนย์กลางผล 1-1.5 เซนติเมตร ผลแก่จะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล มะเขือพวงผลหนึ่งมีเมล็ด 300-400 เมล็ด มะเขือพวงจะมีลูกตลอดปี ในฤดูฝนที่มีฝนตกชุก มะเขือพวงจะติดผลน้อยหน่อย

 

คุณค่าทางอาหาร :

โปรตีนร้อยละ 2.8 สารจำพวกแป้งและน้ำตาลร้อยละ 7. 4 เส้นใยร้อยละ 6.1 แคลเซียมร้อยละ 158 และฟอสฟอรัสร้อยละ 110 มิลลิกรัมตามลำดับ
ซึ่งการที่มะเขือพวงมีแคลเซียมและฟอสฟอรัสสูงจึงเป็นอาหารที่เหมาะสำหรับผู้สูงอายุที่ต้องการแคลเซียมเพื่อลดภาวะกระดูกพรุน

 

ประโยชน์

มะเขือพวงมีสารจำพวก:
-ไฟโตนิวเทรียนท์ ที่จะช่วยร่างกายในสภาวะขาดแคลนสารอาหาร ให้สามารถกลับมาทำงานได้อย่างปกติ
-สารทอร์โวไซด์ ซึ่งช่วยลดระดับคอเลสเทอรอลในกระแสเลือดได้ และกระตุ้นให้ตับนำคอเลสเทอรอลในเลือดไปใช้ได้มากขึ้น รวมทั้งยับยั้งการดูดซึมกลับของคอเลสเทอรอลในลำไส้ด้วย จึงอาจช่วยป้องกันโรคไขมันอุดตันในเส้นเลือดได้อีกทางหนึ่ง
-ซาโปนิน ทำให้มะเขือพวงมีฤทธิ์ขับเสมหะ จากการศึกษาพบว่ามะเขือพวงนั้นเป็นพืชที่มีเส้นใยสูงมาก โดยมีเส้นใยมากกว่ามะเขือยาว 3 เท่า และมากกว่ามะเขือเปราะถึง 65 เท่า แม้ว่าจะมีผักหลายชนิดที่มีสารเส้นใยสูง แต่มะเขือพวงก็ยังได้รับสมญานามเป็น ราชาแห่งผักพื้นบ้านในเรื่องของสารเส้นใย เนื่องจากมะเขือพวงมีสารเส้นใยมากที่สุดเมื่อเทียบกับผักพื้นบ้านของไทยเกือบทั้งหมด
-เพกติน เป็นสารที่ละลายน้ำได้ อยุ่ในเส้นใยในมะเขือพวงสารนี้จะสามารถ เปลี่ยนเป็นวุ้นไปเคลือบที่ผิวของลำไส้ ทำให้ลำไส้ดูดซึมแป้งและน้ำตาลที่ย่อยแล้วได้ช้าลง จึงเป็นการช่วยไม่ให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้นเร็วเกินไป ทำให้ควบคุมระดับน้ำตาลในผู้ป่วยโรคเบาหวานได้อีกด้วย “เพกติน”ในมะเขือพวงนั้น ยังช่วยในการดูดซับ ไขมันส่วนเกินจากอาหารได้

นี่เป็นเหตุผลหนึ่งของบรรพบุรุษของไทย มักจะทำแกงกะทิใส่มะเขือพวง ซึ่งน่าจะเป็นการช่วยลดความเสี่ยงของการเกิดโรคความดันโลหิตสูง และโรคหลอดเลือดหัวใจได้ ผลวิจัยในหนูทดลองที่เป็นโรคเบาหวาน พบว่ามะเขือพวงทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดของหนูเหล่านั้นค่อยๆลดลง นอกจากนี้ปริมาณอนุมูล อิสระซุปเปอร์ออกไซด์และไนตริกออกไซด์ในเลือดก็ลดลงด้วย อนุมูลอิสระเหล่านี้พบมากในภาวะที่ร่างกายมีน้ำตาลในเลือดสูง และเป็นสาเหตุของการเสื่อมของอวัยวะต่างๆในภาวะเบาหวาน เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจ ไตพิการ จอตาพิการ ประสาทพิการ โรคที่เท้า และการ เกิดผิดปกติที่อวัยวะต่างๆในร่างกาย

 

สรรพคุณทางยา

สรรพคุณของมะเขือพวง ที่เป็นสมุนไพพื้นบ้านรวม

ทั้งต้น ใบ และผล เป็นยาเย็นรสจืด ทำให้โลหิตหมุนเวียนดี แก้ปวด ฟกช้ำ ตรากตรำทำงานหนัก กล้ามเนื้อบริเวณเอวฟกช้ำ ไอเป็นเลือด ปวดกระเพาะ ฝีบวมมีหนอง อาการบวมอักเสบ ขับเสมหะ

วิธีใช้และปริมาณที่ใช้ ต้น ใบ และผลสด ล้างสะอาด หั่นเป็นท่อน ตากแห้งเก็บไว้ใช้

ใช้ภายใน ต้น ใบ และผลแห้ง 10-15 กรัม ต้มน้ำกิน

ใช้ภายนอก ตำพอก ( สมุนไพร อันดับที่ 01 โครงการศึกษาวิจัยสมุนไพร มกราคม-กันยายน 2523 โดยคณาจารย์คณะเภสัชศาสตร์ คณะสัตวแพทยศาสตร์ และคณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย )

สรรพคุณของมะเขือพวง ใช้เป็นสมุนไพรพื้นบ้านแยกส่วน ( traditional medicine )

ต้น น้ำสกัดจากต้นมะเขือพวงใช้แก้พิษงู และพิษแมลงกัดต่อย ( อินเดีย )

ผล รับประทาน ช่วยบรรเทาโรคปวดกระเพาะอาหาร ( อินเดีย )

เมล็ด เอาไปเผาให้เกิดควัน เพื่อรักษาโรคปวดฟัน ( มาเลเซีย )

ราก - ใช้ตำพอกรอยแตกที่เท้า ( มาเลเซีย )

- ใช้เป็นยาแก้ไอ ( antitussive ) ช่วยให้เลือดกระจายตัวดี และระงับความเจ็บปวด ( จีน ) Plant Resources of South - East Asia 8 ( vegetables ) , 1996 , pp.258-260
ใบสด ในแคเมอรูนใช้ห้ามเลือด ใช้เป็นยาระงับประสาท พอกให้ฝีหนองแตกเร็วขึ้น แก้ปวด ทำให้ฝียุบ แก้ชัก ไอหืด ปวดข้อ โรคผิวหนัง ขับปัสสาวะ ขับเหงื่อ และแก้ซิฟิลิส
ผล ต้มน้ำกินแก้ไอในเด็ก
ราก ใช้พอกเท้าแตกเป็นร่องเจ็บ ใช้ภายนอก ใช้รากสดตำพอก
เมล็ด เผาสูดเอาควันรมแก้ปวดฟัน
 
       
           
กลับหน้าแรก--ผักเพื่อสุขภาพ
Home ดอกไม้ เทคนิคการถ่ายภาพ เทคนิคการแต่งภาพ สุขภาพ เคล็ดลับน่ารู้ สาระน่ารู้ ดวง สมุนไพร เมนูจานเด็ด ขนมหวาน น้ำพริก ผักเพื่อสุขภาพ